

Typ: Myśliwiec pościgowy. Załoga 1 osoba.
Historia: Prace projektowe nad samolotem myśliwskim PZL P.24 rozpoczęto w lutym 1932 r. pod kierunkiem inż. Wsiewołoda Jakimiuka. Samolot był rozwinięciem konstrukcyjnym PZL P.11A i przeznaczony był jako wersja eksportowa. Projekt samolotu oparto na dokumentacji PZL P.11 a. Budowę prototypu rozpoczęto w lipcu 1932 r. Pierwszy prototyp oznaczony PZL P.24/I z silnikiem Gnôme-Rhône 14 Kds o mocy 700 KM z drewnianym śmigłem Szomańskiego został oblatany na lotnisku mokotowskim w maju 1933 r. Drugi poprawiony prototyp (z tym samym silnikiem który został wymontowany z PZL P.24/I) z trójpłatowym śmigłem oznaczony PZL Super P.24/II został oblatany przez Bolesława Orlińskiego w marcu 1934 r. Na tym samolocie B. Orliński 28 czerwca 1934 ustanowił rekord prędkości dla samolotu myśliwskiego z silnikiem gwiazdowym osiągając prędkość 414 km/h. W lipcu 1934 r. wytwórnia otrzymała silniki Gnôme-Rhône 14 Kfs 900-930 KM który zamontowano na PZL Super P.24/III bis. Samolot został oblatany w sierpniu 1934 r., a w listopadzie 1934 wystawiono go na Międzynarodowym Salonie Lotniczym w Paryżu. W związku z wprowadzeniem do produkcji PZL P.11C który miał wiele ulepszeń w stosunku do P.11A, postanowiono do prototypu seryjnego PZL P.24 adaptować tył kadłuba od P.11C. Prototyp seryjny PZL P.24 został oblatany wiosną 1936 r. na lotnisku Okęcie, a w listopadzie 1936 r. ze znakami rejestracyjnymi SP-BFL i nr fabr. 851 został wystawiony na Międzynarodowej Wystawie Lotniczej w Paryżu.
Późną wiosną 1939 r. wytwórnia zawarła z Turcją umowę na dostawę 40 samolotów, sprzedaż licencji, dostawę materiałów i elementów do budowy 20 samolotów PZL P.24 oraz udzielenie pomocy przy uruchomieniu produkcji. Pierwszy turecki PZL P.24A został oblatany 29-05-1937. W Turcjii łacznie zbudowano ponad 50 samolotów PZL P.24 w wersjach P.24A, P.24C, P.24G. W lecie 1937 r. zbudowano w PZL 5 szt. PZL P.24A dla Grecji. Rumunia nabyła licencję na PZL P.24C dostosowaną do silnika IAR Gnôme-Rhône 14KIIc32 oznaczoną P.24E. W Rumunii zbudowano około 40 samolotów IAR P.24E. W drugiej połowie 1937 r. Bułgaria zamówiła 14 samolotów PZL P.24B.
W drugiej połowie 1937 r. opracowano ulepszoną odmianę samolotu z silnikiem Gnôme-Rhône 14 No7, modyfikacji dokonano na prototypie wersji seryjnej P.24 służącym do celów reklamowych. Zmodyfikowany samolot miał dwie wersje w zależności od ubrojenia: P.24F i P.24G. Na wiosnę 1938 r. zakłady PZL zbudowały i dostarczyły Grecji 25 P.24F i 6 P.24G. W 1938 r. Bułgaria zamówiła 26 samolotów P.24F z terminem dostawy w połowie 1939 r. W lipcu 1939 r. Bułgaria otrzymała 22 samoloty P.24F (wobec wzrastającego zagrożenia wojną rozważano opcję pozostawienia samolotów w kraju), pozostałe 4 szt. oczekujące na śmigła uległy zniszczeniu podczas bombardowań wytwórni. We wrześniu 1939 r. podczas wojny obronnej udział wziął tylko jeden PZL P.24, był to prototyp wersji seryjnej. Łącznie zbudowano około 725 samolotów PZL P.24 z czego 555 w kraju zaś z licencji za granicą 170.
Konstrukcja: Całkowicie metalowy górnopłat, płat mewi (Puławskiego lub polski) dwudźwigarowy, podparty zastrzałami, pokryty blachą duralową, podwozie dwudźwigniowe, amortyzatory podwozia schowane w kadłub, koła z owiewkami, pokrycie metalowe. Przednia część kadłuba przed kabiną wykonana jako krata spawana z rur i pokryta blachą duralową, tylna część półskorupowa. Kabina pilota ze stalym wiatrochronem i osłona otwierana na prawa stronę.
Napęd:
PZL P.24/I, P-24/II - 1 silnik Gnôme-Rhône 14 Kds, o mocy 559 kW (760 KM)
PZL P.24/III, A, B, C - 1 silnik Gnôme-Rhône 14 Kfs, o mocy 684 kW (930 KM)
PZL P.24 E - 1 silnik IAR Gnôme-Rhône 14 K IIc32, o mocy 684 kW (930 KM)
PZL P.24 F, G - 1 silnik Gnôme-Rhône 14 N07, o mocy 713 kW (970 KM)
Uzbrojenie:
P.24/I - 2 działka w kadłubie
P.24/II - bez uzbrojenia
P.24/III - 2 działka Oerlikon FF 20 mm pod skrzydłami, 2 km Colt-Browning MG40 7,9 w skrzydłach
P.24A, E, F - 2 działka Oerlikon FF 20 mm pod skrzydłami, 2 km Colt-Browning MG40 7,9 w skrzydłach, bomby 4 x 12,5 kg lub 2 x 50 kg
P.24B - 4 km Colt-Browning MG40 7,9 w skrzydłach, 2 zaczepy SW 2x12 na 4 12,5 kg bomby
P.24C - 4 km Colt-Browning MG40 7,9 w skrzydłach, 2 zaczepy na 12,5 kg bomby
P.24D - 2 km w skrzydłach
P.24G - 4 karabiny maszynowe Colt Browning MG 40, bomby 4 x 12,5 kg lub 2 x 50 kg
P.24H - 2 działka Oerlikon FF 20 mm w skrzydłach
P.24J - 4 działka Oerlikon FF 20 mm w skrzydłach
| Wersja | PZL P.24/I,II | P.24/III | P.24 A | P.24 B,C | P.24 E | P.24 F,G |
| Rozpiętość [m] | 10,57 | 10,57 | 10,71 | 10,71 | 10,71 | 10,68 |
| Długość [m] | 7,50 | 7,50 | 7,50 | 7,50 | 7,50 | 7,81 |
| Wysokość [m] | 2,68 | 2,70 | 2,69 | 2,69 | 2,69 | 2,69 |
| Pow. nośna [m2] | 17,90 | 17,90 | 17,90 | 17,90 | 17,90 | 17,90 |
| Masa własna [kg] | 1230 | 1262 | 1327 | 1327 | 1340 | 1329 |
| Masa całkowita [kg] | 1680 | 1724 | 1902 | 1870 | 1900 | 2000 |
| Prędkość maks. [km/h] | 388 | 416 | 410 | 410 | 408 | 430 |
| Prędkość min. [km/h] | 110 | 110 | 110 | 110 | 110 | 110 |
| Czas wznoszenia [m/s] | 10 | 11,5 | 11 | 11 | 11 | 11,1 |
| Pułap [m] | 9000 | 10500 | 9000 | 9000 | 10000 | 10500 |
| Zasięg [km] | 600 | 600 | 700 | 700 | 700 | 700 |